RHCA देशहरू र OVHC: पारस्परिक स्वास्थ्य सेवाले वास्तवमा के कभर गर्छ

२०२६ जुन ११ · Medicare र RHCA

अस्ट्रेलियामा नेपाली समुदाय निकै ठूलो छ – विद्यार्थी, आतिथ्य सेवा, आईटी, लेखा, तथा वृद्ध स्याहार (aged care) जस्ता क्षेत्रमा हजारौं नेपाली कार्यरत छन्। यदि तपाईं नेपाली नागरिक हुनुहुन्छ भने, तपाईंले अष्ट्रेलियाको कुनै पनि अस्थायी भिसा (जस्तै ४८२, ४८५, ४९४, ५००) मा स्वास्थ्य बीमा (OVHC वा OSHC) अनिवार्य रूपमा लिनै पर्छ। तर बेलायत, आयरल्यान्ड, न्यूजिल्यान्ड लगायत ११ देशका नागरिकहरूसँग Reciprocal Health Care Agreement (RHCA) छ, जसले आंशिक Medicare पहुँच प्रदान गर्छ।

यदि तपाईंसँग दोहोरो नागरिकता (जस्तै बेलायतको) छ, वा तपाईं ती देशका साथीहरूलाई सल्लाह दिन चाहनुहुन्छ भने, यो लेख महत्त्वपूर्ण छ। हामी यहाँ RHCA के हो, कुन देशले पाउँछन्, Medicare ले के कभर गर्छ, र किन प्रायः सबै RHCA आगन्तुकले Overseas Visitors Health Cover (OVHC) किन्नु उत्तम हुन्छ भन्नेबारे स्पष्ट र स्थानीय सन्दर्भसहित व्याख्या गर्नेछौं।

कुन देशहरूको अष्ट्रेलियासँग RHCA छ?

तलको तालिकामा ती देशहरूको सूची छ जसले अष्ट्रेलियासँग पारस्परिक स्वास्थ्य सम्झौता गरेका छन्। मुख्य कभरेज ‘चिकित्सकीय रूपमा आवश्यक उपचार’ हो, जसको अर्थ तपाईं स्वदेश फर्किन नसकुन्जेल प्रतीक्षा गर्न नसकिने उपचार मात्र हो।

संयुक्त अधिराज्य (UK): चिकित्सकीय रूपमा आवश्यक उपचार, PBS औषधि अनुदान
आयरल्यान्ड: चिकित्सकीय रूपमा आवश्यक उपचार
न्यूजिल्यान्ड: चिकित्सकीय रूपमा आवश्यक उपचार, PBS औषधि अनुदान
इटाली: चिकित्सकीय रूपमा आवश्यक उपचार
स्विडेन: चिकित्सकीय रूपमा आवश्यक उपचार
नेदरल्याण्ड्स: चिकित्सकीय रूपमा आवश्यक उपचार
फिनल्याण्ड: चिकित्सकीय रूपमा आवश्यक उपचार
नर्वे: चिकित्सकीय रूपमा आवश्यक उपचार
बेल्जियम: चिकित्सकीय रूपमा आवश्यक उपचार
स्लोभेनिया: चिकित्सकीय रूपमा आवश्यक उपचार
माल्टा: चिकित्सकीय रूपमा आवश्यक उपचार

नेपाली पाठकका लागि: नेपाल यस सूचीमा छैन। नेपाली राहदानी धारीले यो सुविधा प्रयोग गर्न पाउँदैनन्। तर यदि तपाईं माथिका कुनै देशको नागरिकता वा स्थायी बासिन्दा हुनुहुन्छ भने, तपाईं RHCA मार्फत Medicare पाउन योग्य हुनुहुन्छ।

RHCA Medicare ले के कभर गर्छ?

‘चिकित्सकीय रूपमा आवश्यक उपचार’ भन्नाले तपाईं स्वदेश फर्किन नसकेसम्म रोक्न नमिल्ने उपचार हो। व्यवहारमा यसले निम्न सेवाहरू समेट्छ:

सार्वजनिक अस्पतालको उपचार – सार्वजनिक बिरामीको रूपमा निःशुल्क (वा न्यून शुल्क) उपचार।
GP (जनरल प्राक्टिसनर) भ्रमण – यदि डाक्टरले ‘बल्क-बिल’ (Medicare ले सिधै भुक्तानी) गर्छ भने मात्र निःशुल्क। सबै GP ले बल्क-बिल गर्दैनन्।
PBS औषधि – बेलायत र न्यूजिल्याण्डका नागरिकलाई मात्र सब्सिडीयुक्त औषधि (PBS) को सुविधा।
आकस्मिक कक्ष (Emergency Department) – सार्वजनिक अस्पतालमा उपचार निःशुल्क।

RHCA Medicare ले के कभर गर्दैन?

यहीँ धेरै आगन्तुक अलमलिन्छन्। RHCA ले आधारभूत उपचार मात्र कभर गर्छ, तर निम्न महत्त्वपूर्ण सेवाहरू समावेश गर्दैन:

एम्बुलेन्स – कभर हुँदैन। एउटा एम्बुलेन्स यात्राको खर्च AUD $१,००० (≈ NPR ८७,०००) भन्दा बढी हुन सक्छ।
दाँतको उपचार (Dental) – कुनै पनि हालतमा कभर गर्दैन।
आँखा जाँच र चश्मा – कभर हुँदैन।
फिजियोथेरापी – कभर गर्दैन।
निजी अस्पताल – सार्वजनिक बिरामीको रूपमा मात्र उपचार; निजी अस्पताल वा निजी कोठाको खर्च आफैले तिर्नुपर्छ।
योजनाबद्ध शल्यक्रिया (Elective surgery) – कभर गर्दैन।
पूर्व-अवस्थित रोग (Pre-existing condition) को व्यवस्थापन – तपाईंको बसाइँका क्रममा अचानक चिकित्सकीय रूपमा आवश्यक नभएसम्म यसको उपचार समेटिंदैन।

उदाहरण: एक नेपाली मूलका बेलायती नागरिकले वृद्ध स्याहार (aged care) मा ४८२ भिसामा काम गर्दा ढाड दुखाइको लागि फिजियोथेरापी चाहियो। RHCA ले त्यो कभर गरेन, तर उनको OVHC पोलिसीले प्रति वर्ष ५ सेसनसम्म कभर गर्यो। यसले अनावश्यक खर्चबाट बचायो।

के RHCA Medicare ले भिसा सर्त ८५०१ पूरा गर्छ?

गर्दैन। अधिकांश अस्थायी भिसामा (जस्तै ४८२, ४८५, ४९४, ४००) सर्त ८५०१ लागू हुन्छ, जसले अस्ट्रेलियामा बसुन्जेल पर्याप्त स्वास्थ्य बीमा कायम राख्नुपर्ने अनिवार्य गर्छ। गृह मन्त्रालय (Department of Home Affairs) ले स्पष्ट पारिसकेको छ कि RHCA मात्रले यो सर्त पूरा गर्न सक्दैन। तपाईंले अस्ट्रेलियाली दर्ता भएको बीमा कम्पनीबाट OVHC किन्नुपर्छ। केही भिसा अधिकारीहरूले RHCA सँगै कभरेज स्पष्ट पार्ने पत्र स्वीकार गरेका उदाहरण छन्, तर यो जोखिमपूर्ण बाटो हो। भिसा शर्त पालना गर्न र पछि समस्या नहोस् भन्नका लागि OVHC नै उत्तम उपाय हो।

किन धेरैजसो RHCA आगन्तुकले अझै OVHC किन्छन्?

माथि उल्लेखित सीमितताहरू हेर्दा, एम्बुलेन्स सेवा नै यति महँगो छ कि OVHC को प्रिमियम सार्थक देखिन्छ। अधिकांश RHCA देशका आगन्तुकहरू दुई तहको OVHC मध्ये एक रोज्छन्:

१. बजेट OVHC (लगभग AUD $८०-१००/महिना ≈ NPR ६,९६०-८,७००)

एम्बुलेन्स कभर, GP भिजिटको ग्याप कभर, केही अतिरिक्त सेवा (जस्तै, सीमित फिजियोथेरापी वा दाँत)। सार्वजनिक अस्पतालको लागि RHCA सँग मिलाएर प्रयोग गर्न सकिन्छ।

२. मध्य-स्तरीय OVHC (लगभग AUD $१२०-१५०/महिना ≈ NPR १०,४४०-१३,०५०)

निजी अस्पतालको विकल्प, राम्रो अतिरिक्त सेवा, र सार्वजनिक प्रणालीमा कम निर्भरता। विशेषगरी परिवार वा लामो बसाइँका लागि उपयुक्त।

नेपाली सन्दर्भ: नेपालमा एम्बुलेन्सको खर्च केही हजार मात्र हुन्छ, तर अस्ट्रेलियामा यो लाखौं रुपैयाँ हुन सक्छ। यदि तपाईं अस्ट्रेलिया आउने सोचमा हुनुहुन्छ भने, स्वास्थ्य बीमालाई खर्च नभई लगानीको रूपमा हेर्नुपर्छ। तलको तालिकाले लोकप्रिय बीमा कम्पनीहरूको अनुमानित मासिक दर र NPR रूपान्तरण देखाउँछ:

Bupa: $८०-१०० · ६,९६०-८,७०० · $१३०-१६० · ११,३१०-१३,९२०
Medibank: $७८-११० · ६,७८६-९,५७० · $१२५-१५५ · १०,८७५-१३,४८५
Allianz Care: $८५-११५ · ७,३९५-१०,००५ · $१४०-१७० · १२,१८०-१४,७९०
ahm: $७५-१०५ · ६,५२५-९,१३५ · $१२०-१५० · १०,४४०-१३,०५०
nib: $८२-१०८ · ७,१३४-९,३९६ · $१३५-१६५ · ११,७४५-१४,३५५

टिप: विनिमय दर निरन्तर परिवर्तनशील हुन्छ। NPR रूपान्तरण सन् २०२६ जुनको अनुमानित दरमा आधारित छ।

RHCA Medicare मा कसरी नाम दर्ता गर्ने?

१. आफ्नो राहदानी र भिसा स्वीकृति पत्र लिएर Services Australia को कार्यालयमा जानुहोस्। २. Medicare नाम दर्ता फारम भर्नुहोस्। ३. तपाईंले २-४ हप्ताभित्र Medicare कार्ड पाउनुहुनेछ। ४. कार्ड नआउन्जेल तपाईंको Medicare नम्बर अस्थायी हुन्छ, तर तपाईं तुरुन्तै सेवा प्रयोग गर्न सक्नुहुन्छ।

महत्त्वपूर्ण: नयाँ दर्ता गरेदेखि नै तपाईंलाई अस्पताल वा GP मा ‘Medicare eligible’ मानिन्छ। तथापि, कभर नहुने सेवाको लागि सतर्क रहनुहोस्।

प्रायः सोधिने प्रश्नहरू (FAQ)

१. मसँग RHCA Medicare र OVHC दुवै छ — GP मा कुन प्रयोग गर्ने?
सर्वप्रथम OVHC कार्ड देखाउनुहोस्। यदि डाक्टरले बल्क-बिल गर्छ भने Medicare ले खर्च भुक्तानी गर्छ। यदि डाक्टरले बल्क-बिल गर्दैन भने, तपाईंले तिरेको अतिरिक्त रकम (gap) OVHC मार्फत दाबी गर्न सक्नुहुन्छ।

२. के RHCA ले गर्भावस्थाको उपचार गर्छ?
गर्भावस्थालाई चिकित्सकीय रूपमा आवश्यक मानिन्छ, त्यसैले सार्वजनिक अस्पतालमा प्रसवपूर्व हेरचाह र डेलिभरी कभर हुन्छ। तर RHCA ले निजी प्रसूति चिकित्सक (private obstetrician) को शुल्क कभर गर्दैन।

३. के नेपाली नागरिकले पनि यदि बेलायतमा बसोबास गरेको छ भने RHCA प्रयोग गर्न सक्छ?
योग्य हुनको लागि तपाईं RHCA देशको नागरिक वा स्थायी बासिन्दा हुनुपर्छ र सोही देशको वैध राहदानी प्रस्तुत गर्नुपर्छ। मात्र बसोबास अनुमतिले पुग्दैन। नेपाली नागरिकले बेलायतको अनिश्चित बसोबास (ILR) भए पनि बेलायती राहदानी नभएसम्म यो सुविधा पाउँदैनन्।

४. RHCA Medicare ले मानसिक स्वास्थ्य सेवा दिन्छ?
यदि मानसिक स्वास्थ्य समस्या यति गम्भीर छ कि तुरुन्तै सार्वजनिक अस्पतालको हस्तक्षेप आवश्यक पर्छ भने मात्र कभर हुन्छ। मनोवैज्ञानिक परामर्श वा दीर्घकालीन थेरापी यस अन्तर्गत पर्दैनन्। OVHC ले भने केही मानसिक स्वास्थ्य एक्स्ट्रा कभर दिन सक्छ।

५. के मेरो परिवारले पनि RHCA प्रयोग गर्न सक्छ?
हो, सोही भिसामा सूचीकृत परिवारका सदस्यहरू (पति/पत्नी, बच्चा) पनि योग्य हुन्छन्। उनीहरूलाई पनि अलग Medicare कार्ड दिइन्छ।

स्रोत: Services Australia RHCA मार्गदर्शन (२०२६); Department of Home Affairs भिसा सर्त ८५०१ नीति निर्देशिका।

Ready to compare OVHC?

See premiums from all five insurers side by side — no sponsored ordering.

Compare now

Premiums are regulated — buying through our partner won't cost you extra. We may earn a commission.